CBRB-themaweek: de toekomst van de arbeidsmarkt in de binnenvaart

Binnenvaart Jaardiner
Op vrijdag 18 november vindt, ter gelegenheid van de jaarlijkse Algemene Ledenvergadering van het CBRB, het Binnenvaart Jaardiner plaats. Dit jaar staat de bijeenkomst in het teken van de arbeidsmarkt voor binnenvaartpersoneel. Onze leden zien dit als een thema dat voor hun toekomst van essentieel belang is. De werving, en vooral ook het behoud, van voldoende gekwalificeerd personeel staat hierbij centraal.
 

Themaweek
Het is ook een thema met diverse belangrijke aandachtspunten. Vanaf maandag 14 november zullen wij daarom elke dag op onze website een relevante vraag aan de orde stellen en beantwoorden. Zo vragen wij gedurende de week voorafgaand aan het Binnenvaart Jaardiner aandacht voor het thema.
 
Wat vindt u er van?
Bij elke vraag vindt u ons antwoord. Maar wij zijn ook benieuwd naar uw visie. Daarom nodigen wij u uit om te Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken., niet alleen op onze mening, maar ook op die van anderen!

Kunnen uw medewerkers carrière maken?



Om de arbeidsmarktpositie van de binnenvaart te versterken is het van belang dat er een duidelijk carrièreperspectief bestaat voor de werknemers van binnenvaartbedrijven. Daarmee wordt het individuele bedrijf, maar ook de bedrijfstak, aantrekkelijker om in te werken. In de praktijk wordt daaraan helaas vaak te weinig aandacht besteed.
 
Het CBRB fungeert als overlegplatform op diverse specifieke vakgebieden die voor de professionele uitoefening van de binnenvaart belangrijk zijn. De leden kunnen op die manier vakkennis delen en informatie uitwisselen. Ook op het gebied van personeelszaken werkt dat zo.
 
De leden van het CBRB vinden dat bij de werving en selectie van personeel en bij het beheer van personeelszaken nadrukkelijk naar de carrièremogelijkheden moet worden gekeken, ook als die aan de wal of buiten de onderneming liggen. Niet alleen omdat het de motivatie van hun medewerkers ondersteunt, maar ook omdat werken in de binnenvaart aantrekkelijk moet zijn. Zij komen immers personeel te kort en willen hun gekwalificeerde medewerkers graag behouden! 

Heeft u de arbeidsrisico's goed in beeld?



De Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet) bepaalt dat werkgevers de arbeidsrisico’s, dat wil zeggen de risico’s voor de veiligheid, de gezondheid en het welzijn van hun medewerkers, moeten inventariseren en maatregelen moeten nemen om deze risico’s te beheersen. Dit moet schriftelijk worden vastgelegd in een Risico Inventarisatie- en Evaluatie (RI&E), die getoetst wordt door de arbodienst van de werkgever.
 
Natuurlijk is het niet efficiënt als ieder binnenvaartbedrijf een eigen RI&E-model moet bedenken. Daarom heeft het CBRB een specifieke binnenvaart-RI&E ontwikkeld, die ook door de overheid als Branche-instrument is erkend. Omdat de inhoud van de Branche-RI&E inmiddels is verouderd, wordt nu, in het kader van de Arbo-werkgroep van sociale partners, hard gewerkt aan een inhoudelijke upgrade van zowel de RI&E als de Arbocatalogus. Er is al een ‘web-based’ versie ontwikkeld, waarin ook de specifieke arbeidsrisico’s van de tankvaart, de droge ladingvaart, de containervaart, de passagiersvaart, en de duw- en sleepvaart zijn ondergebracht. Binnenkort kunnen georganiseerde werkgevers (leden van het CBRB en KBLNS) daarmee voor elk schip online een plan van aanpak beheren.
 
Als de inhoudelijke upgrade klaar is zal een nieuwe erkenning als Branche-instrument worden aangevraagd. Ondernemingen met maximaal 25 werknemers kunnen daarvan profiteren doordat zij met een lichtere vorm van toetsing door de arbodienst kunnen volstaan, en dus kosten kunnen besparen. 


 

Wat heeft u als binnenvaartwerkgever te bieden?



De arbeidsvoorwaarden in de Nederlandse binnenvaart zijn voor veel werknemers onvoldoende duidelijk. Er is geen bedrijfstak-cao meer van kracht en men realiseert zich niet dat de pensioenopbouw door de lage rente is verminderd. Werkgevers moeten daarom meer duidelijkheid scheppen om op de arbeidsmarkt aantrekkelijk te blijven.
 
Het CBRB staat voor goed werkgeverschap. Duidelijke primaire arbeidsvoorwaarden horen daar bij. In plaats van de cao wil het CBRB daarom investeren in een modelreglement dat in arbeidsovereenkomsten kan worden opgenomen. Dat is bijvoorbeeld van belang voor juridisch verantwoorde afspraken over werkroosters. Werkgevers die dergelijke afspraken onvoldoende duidelijk vastleggen lopen het risico dat de gemaakte afspraken onhoudbaar blijken wanneer ze aan de rechter worden voorgelegd.
 
Bij goed werkgeverschap hoort bijvoorbeeld ook een moderne pensioenregeling, niet alleen voor de werknemers zelf, maar ook voor hun nabestaanden. De wetgeving op pensioengebied wordt de komende jaren ingrijpend herzien. Dat biedt ook kansen om de inhoud van de pensioenregeling te moderniseren. In plaats van de bestaande ‘ouderwetse’ pensioenregeling wil het CBRB in de nabije toekomst naar een moderne, flexibele regeling die beter aansluit bij de individuele behoeften van de deelnemers. De vakbonden, die voor de inhoud van de pensioenregeling mede verantwoordelijk zijn, zijn door het CBRB al op dit thema aangesproken. 

 

Hoe belangrijk is de Europese arbeidsmarkt voor u?


Het beroepsonderwijs voor de binnenvaart in Nederland zorgt jaarlijks voor een ‘instroom’ van gekwalificeerde bemanningsleden op de arbeidsmarkt. Al vele jaren is die instroom echter ontoereikend om alle vacatures te vervullen. Werkgevers nemen daardoor, mede dankzij het vrije verkeer van werknemers in de EU, steeds meer buitenlands personeel aan. Zodoende wordt de Europese arbeidsmarkt voor Nederlandse werkgevers steeds belangrijker.
 
Via de EBU heeft het CBRB daarom veel tijd gestoken in de nieuwe Europese Richtlijn voor de erkenning van beroepskwalificaties in de binnenvaart. Het richtlijnvoorstel is inmiddels aangenomen door de Europese ministerraad en het Europees Parlement. Het beoogt vooral de arbeidsmobiliteit van binnenvaartwerknemers in Europa te verbeteren en daarmee, in aanvulling op het Europese beleidsprogramma NAIADES,  de arbeidsmarktpositie van de bedrijfstak te versterken.
 
Het richtlijnvoorstel voorziet in een Europese regeling voor de erkenning van de kwalificaties van alle leden van de dekbemanning, die in de plaats komt van het huidige stelsel van veelal bilaterale afspraken. Wanneer de kwalificaties aan de Europese criteria voldoen zullen zij automatisch in alle EU-lidstaten erkend worden. De Europese standaarden op dit gebied zullen worden vastgesteld door CESNI, een onlangs onder auspiciën van de CCR opgericht adviesorgaan. De richtlijn zal ook voorzien in de harmonisatie van alle Europese vaarbewijzen en patenten. De komende jaren worden hiervoor digitale handhavingsinstrumenten ontwikkeld, waaronder ‘elektronische’ dienstboekjes en logboeken.
 
Deze nieuwe richtlijn zorgt ervoor dat de kwaliteit van bemanningsleden op de Europese arbeidsmarkt wordt geborgd. Dat geldt niet alleen voor schippers/kapiteins, maar ook voor stuurlieden en matrozen. Nederlandse werkgevers in de binnenvaart zullen daarvan profiteren. Het CBRB is er dan ook blij mee dat het belang hiervan in Europa wordt ingezien.



Registreert u de arbeidstijd aan boord?



Per 1 januari 2017 wordt wettelijk geregeld dat de arbeidstijd van bemanningsleden in loondienst geregistreerd moet worden. De bemanningsleden moeten van hun werkgever een (papieren of digitale) kopie ontvangen en zich daarmee akkoord verklaren. Elke werkgever mag zijn eigen systeem hanteren, maar er geldt wel een aantal minimumvereisten.
 
Als gevolg van de Europese Richtlijn 2014/112/EU moeten de lidstaten van de EU hun wetgeving voor de binnenvaart aanpassen. Daarmee wordt de inhoud van de overeenkomst die in 2012 door EBU, ESO en ETF is ondertekend in heel Europa ingevoerd. Het gaat hier om een binnenvaartspecifieke regeling van de al sinds 1993 bestaande Europese norm die de arbeidstijd beperkt tot gemiddeld 48 uur per week, berekend over een referentieperiode van 12 maanden. Tijdens de onderhandelingen over deze regeling, die 7 jaar geduurd hebben, heeft het CBRB veel tijd gestoken in het behalen van een goed resultaat, dat aansluit bij de werkroosters die in de binnenvaart gebruikelijk zijn. Naleving van de 48 uursnorm is daarmee in de praktijk goed mogelijk geworden, met name ook bij 1:1-werkroosters, zoals twee weken op/twee weken af. In feite schept de overeenkomst die nu door middel van de Richtlijn wordt ingevoerd een Europeesrechtelijk kader voor de arbeidsovereenkomsten van alle bemanningsleden die in de EU werkzaam zijn.
 
Registratie van de arbeidstijd is onderdeel van de overeenkomst en moet daardoor in de wetgeving van alle EU-lidstaten worden opgenomen. Volgens de overeengekomen bepalingen moet óf de arbeidstijd óf de rusttijd geregistreerd worden. De rusttijdenregistratie in het vaartijdenboek is hiervoor echter niet voldoende, want de Richtlijn hanteert een ruimer rusttijdbegrip: alle tijd die geen arbeidstijd is geldt voor werknemers als rusttijd. Het is dus beter om te kiezen voor registratie van de arbeidstijd. De registratie in het vaartijdenboek beperkt zich immers tot de verplichte rusttijden die moeten worden aangehouden om de veiligheid van de vaart te waarborgen.

 

We horen graag uw mening

Bij elke vraag vindt u ons antwoord. Maar wij zijn ook benieuwd naar uw visie. Daarom nodigen wij u uit om te Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken., niet alleen op onze mening, maar ook op die van anderen!

Uw reactie kunt u sturen naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.




Sponsoren







Bevrachter Binnenvaart

Het Centraal Bureau voor de Rijn- en Binnenvaart en Inholland Academy hebben gezamenlijk de opleiding Bevrachter Binnenvaart ontwikkeld. De opleiding is ingericht voor zowel droge als natte lading en containervervoer. 

Na het volgen van de opleiding Bevrachter Binnenvaart heeft u de kennis en vaardigheden opgedaan die u als bevrachter nodig heeft om innovatief en professioneel te opereren, zoals kennis over scheepsbouw, het coördineren van logistieke projecten, budgetteren, wet- en regelgeving, veiligheid en goede communicatie. U ontvangt het door CBRB en Inholland Academy gecertificeerde diploma Bevrachter Binnenvaart.
Ga naar boven