De publicatie 2011-1 van de Markobservatie van de Europese Binnenvaart is vanaf heden beschikbaar. In deze publicatie wordt in detail ingegaan op de ontwikkeling van de binnenvaart markt in Europa in de loop van 2010 en de eerste 6 maanden van 2011.

Marktobservatie Europese Binnenvaart 2011-I (7 MB)

Conclusies - Inmiddels lijkt de markt van het vervoer over binnenwateren weer in alle opzichten teruggekeerd te zijn in een normaal ritme van conjunctuur- en seizoensgebonden schommelingen van de vervoersvraag. De grote teruggang bij de staalindustrie en in de chemie van het najaar 2008, en de al eerder ingezette drastische teruggang van het vervoer van containers zijn door het herstel dat vooral in 2010 is opgetreden, duidelijk verleden tijd geworden. Wat gebleven is, is een door een tijdelijke overcapaciteit verzwakte sector, die bovendien te kampen kreeg met enkele uitzonderlijke situaties.

Nu de vervoersvraag weer het gebruikelijke niveau heeft bereikt, kan vastgesteld worden dat er geen structurele veranderingen zijn opgetreden. De staalproductie in het Rijnstroomgebied heeft het oorspronkelijke niveau weer bereikt, de chemiesector laat weer groei zien, in de energiesector is het transport van kolen weer op peil, terwijl het vervoer van bouwmaterialen en de markt van olieproducten en agribulk zich binnen de gangbare marges bewegen. Het herstel van de vraag lijkt echter geen gelijke tred te houden met de ontwikkeling van het vrachtenniveau. Oplevingen op dit vlak hebben zich alleen incidenteel en gedurende korte perioden voorgedaan. Kennelijk is de druk op de markt van de relatief grote vloot aan nieuwe schepen, die in weerwil van de crisis in de vaart is gebracht, nog te groot om ook hier van herstel te kunnen spreken. Bijkomende factor is dat er – althans in de drogeladingsector - weinig aanleiding is om schepen uit de bestaande vloot te verwijderen.

Dat is in de tankvaart anders. De gestage toename van het aantal dubbelwandige tankers gaat gepaard met het uit de vaart nemen van oudere, enkelwandige schepen, zij het in geringere mate. De ontwikkeling van de tankvloot op middellange termijn zal, mede in het licht van de overgangsregeling betreffende de indeling van de stoffen in het ADN naar gevaarcategorie en de structurele ontwikkeling van de vervoersvraag, onderwerp zijn van een volgend thematisch bericht.

Tenslotte kan in deze samenvatting het verschijnsel van de stremming van de scheepvaart niet onvermeld blijven. Kampte de scheepvaart op de Duitse kanalen in de vroege winter met het dichtvriezen van het vaarwater, later moest de Rijnvaart het hoofd bieden aan de gevolgen van één van de langste stremmingen uit de geschiedenis, waarbij een periode van hoogwater samenviel met het ongeval bij de Lorelei. Op een beperkt deel van het vervoer na, dat door andere vervoerswijzen kon worden overgenomen, kwamen belangrijke vervoerstromen bij gebrek aan alternatieven tot stilstand, met alle gevolgen van dien voor de desbetreffende productieprocessen. Afgezien van het feit dat door deze situatie de keten van afhankelijkheden in het vervoer over water goed zichtbaar werd, werd vooral duidelijk hoe wezenlijk de betrouwbaarheid van dat vervoer is voor het imago van een moderne dienstverlener. *